WHY YOU NEED A PROSTHODONTIST?

လူသားတို့၏ ပြည့်စုံလှပသော အပြုံးကို ကာကွယ်ပေးပါသည်။ အထူးကု သွားဆရာဝန်များမှ ကုသပေးပြီး(Veneer) သည် သွားများကို ပိုမိုလှပကြည့်ကောင်းစေရန် အလှအပရေးရာအရ ပြုပြင်ပေးပြီး၊ သွားတုတံတားထိုးသွားစိုက်ခြင်းများနှင့် သွားစွပ်များသည် ဝါးစားခြင်းလုပ်ဆောင်ချက်ကို ပုံမှန်အတိုင်းဖြစ်စေရန် ပြန်လည်လုပ်ဆောင်ပေးပါသည်။ သွားအမြစ်စိုက်ခြင်း (Dental Implants) သည် ဆုံးရှုံးသွားသော သွားများနေရာတွင် ဝါးစားနိုင်စွမ်းနှင့် အလှအပ နှစ်မျိုးစလုံးအတွက် အစားထိုးကုသပေးပါသည်။ 

BRIDGES တံတားထိုးသွားစိုက်ခြင်း

 သွားတစ်ချောင်း သို့မဟုတ် တစ်ချောင်းထက်ပို၍ ကျိုးသွား/ကျွတ်သွားခြင်းကို အစားထိုးကုသသည့် ရှေးရိုးနည်းလမ်းများတွင် တံတားထိုးသွားစိုက်ခြင်း (Dental Bridge) ပြုလုပ်ခြင်း ပါဝင်ပါသည်။ သွားကျိုးသွားသော နေရာလပ်ကို တံတားထိုး၍ အစားထိုးရန်အတွက် အဆိုပါနေရာလပ်၏ ဘေးတစ်ဖက်တစ်ချက်စီရှိ အနည်းဆုံး သွားတစ်ချောင်းစီကို သွားစွပ် (Crown) စွပ်နိုင်ရန် ပြုပြင်တိုက်စားရပါမည်။ ထို့နောက် သွားတုကို သွားစွပ်များနှင့် တွဲဆက်ကာ အဆိုပါ ဖွဲ့စည်းပုံတစ်ခုလုံးကို ပြုပြင်ထားသော သွားများပေါ်တွင် ကော် (Dental Cement) ဖြင့် အပြီးအပိုင် ကပ်တွယ်တပ်ဆင်ရပါသည်။ ဤသွားတံတားကို လူနာမှ မိမိသဘောဖြင့် ပြန်လည်ဖြုတ်တပ်၍ မရနိုင်ဘဲ ၎င်းကို သန့်ရှင်းရေးပြုလုပ်ရန် သီးသန့် အထောက်အကူပြု ပစ္စည်းများလည်း ရှိပါသည်။ 

CROWNS/CAPS ကြွေသွားစွပ်များ 

ကြွေသွားစွပ်များသည် သွား၏ ပုံမှန်လုပ်ဆောင်ချက်နှင့် အသွင်အပြင်ကို ပြန်လည်ရရှိရန် သွားကို ဖုံးအုပ်စွပ်ထားပေးပါသည်။ ကြီးမားစွာ ဖာထေးထားရသော သွားများ၊ အကြောထုတ် ကုသထားသော သွားများအတွက် အကြံပြုပါသည်။

DENTURES အံကပ်များ

လူနာတစ်ဦးတွင် မူလသဘာဝသွားများ လုံးဝမရှိတော့သည့်အခါ အံကပ်အပြည့်တပ်ဆင်ခြင်း (Complete Dentures) သည် ဝါးစားနိုင်စွမ်းနှင့် အသွင်အပြင်ကို ပြန်လည်ကောင်းမွန်စေသည့် ရှေးရိုးနည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ သို့သော် လူနာအများစုမှာ သာမန်အံကပ်များသည် ငြိမ်သက်ခိုင်မြဲမှု အားနည်းခြင်းနှင့် ဝါးစားနိုင်စွမ်း လျော့နည်းခြင်းတို့ကြောင့် အံကပ်တပ်ဆင်ရာတွင် အခက်အခဲများနှင့် ကြုံတွေ့ရလေ့ရှိပါသည်။ ထို့ကြောင့် အံကပ်များ ပိုမိုငြိမ်သက်ခိုင်မြဲပြီး တွယ်ကပ်မှုအား ကောင်းမွန်စေရန် သွားအတုစိုက်ခြင်း (Dental Implants) နည်းပညာကို တွဲဖက်အသုံးပြုခြင်းသည် အလွန်ပင် လူကြိုက်များ ရေပန်းစားလာပါသည်။

သွားရှိသည်ဖြစ်စေ၊ မရှိသည်ဖြစ်စေ အသက်အရွယ်ကြီးရင့်လာသည်နှင့်အမျှ ခံတွင်းဖွဲ့စည်းပုံသည် ဖြည်းဖြည်းချင်း ပြောင်းလဲလာတတ်ပါသည်။ သို့သော် သဘာဝသွားများ မရှိတော့သူများသည် ပျမ်းမျှအားဖြင့် တစ်နှစ်လျှင် မေးရိုးအမြင့် (၁/၃) မီလီမီတာခန့် ဆုံးရှုံး (ရိုးပါး/ရိုးကျုံ့) သွားလေ့ရှိပါသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် အရိုးပွရောဂါ (Osteoporosis) ကဲ့သို့သော အချို့သော ကျန်းမာရေးအခြေအနေများကြောင့် ထိုသို့ အရိုးဆုံးရှုံးမှုနှုန်းမှာ ပိုမိုများပြားနိုင်ပါသည်။ မေးရိုးများ ကျုံ့သွားသည်နှင့်အမျှ သွားဖုံးတစ်ရှူးများ (သွားဖုံးရိုးတန်းများ - Ridges) သည်လည်း လိုက်ပါကျုံ့သွားပါသည်။ အဆိုပါ သွားဖုံးရိုးတန်းများသည် (၁၀) နှစ်အတွင်း လက်မ၏ လေးပုံတစ်ပုံ (၀.၂၅ လက်မ) ခန့်အထိပင် ကျုံ့ဝင်သွားနိုင်ပါသည်။

REMOVABLE PARTIAL DENTURE ဖြုတ်/တပ်နိုင်သော အံကပ်များ

 သွားများစွာ ဆုံးရှုံးနေခြင်း၊ သွားတံတားထိုးရန် အောက်ခံသွားများ မသန်စွမ်းခြင်း သို့မဟုတ် နောက်ဘက်တွင် တွယ်ဆက်ထိန်းထားပေးမည့် အံသွားများ မရှိတော့ခြင်း စသည့် အခြေအနေများတွင် သွားများကို အစားထိုးရန်အတွက် ဖြုတ်တပ်ရသော သွားတုတစ်စိတ်တစ်ပိုင်း (Removable Partial Denture) ကို အသုံးပြုပါသည်။ ဤသွားတုများကို ပုံမှန်အားဖြင့် သတ္တုဘောင် (Metal framework) နှင့် သွားတုများတပ်ဆင်ထားသော ပလတ်စတစ်အောက်ခံ (Plastic base) တို့ဖြင့် ပြုလုပ်ထားပါသည်။ ၎င်းတို့ကို နေ့စဉ် သန့်ရှင်းရေးပြုလုပ်ရန်အတွက်သော်လည်းကောင်း၊ ညအိပ်ချိန်တွင်သော်လည်းကောင်း ပါးစပ်ထဲမှ ပြန်လည်ဖြုတ်ထားရပါမည်။ 

DENTAL IMPLANTS သွားအမြစ်တုစိုက်ခြင်း

မျက်မှောက်ခေတ် သွားအတုစိုက်ခြင်း (Dental Implants) များတွင် အသုံးပြုသော ပစ္စည်းများကို ပုံမှန်အားဖြင့် တိုက်တေနီယမ် (Titanium) ဖြင့် ပြုလုပ်ထားပြီး ဘေးနှစ်ဖက် မျဉ်းပြိုင်ပုံစံ သို့မဟုတ် အောက်ဘက်သို့ သွယ်ဆင်းသွားသော ပုံစံမျိုး ရှိနိုင်သလို ဝက်အူရစ်များ ပါရှိခြင်း သို့မဟုတ် မပါရှိခြင်းလည်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ အဆိုပါ အစားထိုးပစ္စည်းများကို မေးရိုးအတွင်းသို့ ထည့်သွင်းစိုက်ထူပြီး အရိုးနှင့် တစ်သားတည်း "တွယ်ဆက်ပေါင်းစည်း" (Integrated) သွားသည်အထိ အနာကျက်စေရန် စောင့်ဆိုင်းရပါသည်။ သွားအတုစိုက်ခြင်း နည်းပညာကို လူနာတစ်ဦး၏ သွားတစ်ချောင်းတည်း ဆုံးရှုံးခြင်း၊ သွားများစွာ ဆုံးရှုံးခြင်း သို့မဟုတ် သွားအားလုံး ဆုံးရှုံးသွားခြင်းတို့အတွက် အစားထိုး ကုသရာတွင် အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။

VENEERS

 Porcelain Veneers များကို သွားများ၏ ပုံသဏ္ဌာန်နှင့် အရောင်အသွေးကို ပြုပြင်ပြောင်းလဲရန် အသုံးပြုပါသည်။ Veneer ဆိုသည်မှာ မျက်နှာပြင်ကို အက်ဆစ်စားဆေးဖြင့် ပြုပြင်ဖန်တီးထားပြီး သွားကြွေလွှာ (Enamel) ပေါ်တွင် ကပ်တွယ်တပ်ဆင်ရသော ပါးလွှာသည့် ကြွေသားအလွှာလေးများ ဖြစ်ပါသည်။ သွားအရွယ်အစား အလွန်အမင်း ထူထဲဖောင်းကြွမသွားစေရန်အတွက် မူလသွားသားကို အနည်းငယ် တိုက်စားပြုပြင်ရန် လိုအပ်သော်လည်း ၎င်းသည် သွားကြွေလွှာအဆင့်တွင်သာ ကန့်သတ်ထားပြီး ပုံမှန်အားဖြင့် သွား၏ မျက်နှာပြင် အနည်းငယ်ကိုသာ ပြုပြင်ရန် လိုအပ်ပါသည်။ 

သွားအကြောထုတ် ကုသခြင်း (Root Canal Treatment) ဆိုသည်မှာ အဘယ်နည်း။

သဘာဝသွားတစ်ချောင်းထက် ကောင်းမွန်သောအရာ မရှိနိုင်ပါ။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် သင့်သဘာဝသွားလေးကို သင့်ခံတွင်းထဲ၌ ကျန်းမာစွာ ဆက်လက်တည်ရှိနေစေရန်အတွက် သွားအကြောထုတ်ကုသခြင်း (Endodontic treatment) ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်တတ်ပါသည်။ ယနေ့ခေတ်တွင် သွားအမြစ်တူးကုသမှု ခံယူခြင်းသည် သာမန် သွားဖာခြင်းကဲ့သို့ပင် နာကျင်မှုမရှိ၊ သက်တောင့်သက်သာရှိသည်ဟု လူနာအများစုက ပြောဆိုကြပါသည်။

သွားများသည် မေးရိုးထဲတွင် ၎င်းတို့၏ သွားအမြစ်များဖြင့် တွယ်ကပ်တည်ရှိနေကြပါသည်။ သွားတစ်ချောင်းစီ၏ အတွင်းဘက်တွင် သွားအတွက် အာဟာရနှင့် ခံစားမှုအာရုံကို ပေးစွမ်းသည့် "အာရုံကြော/အတွင်းတစ်ရှူး (Pulp/Nerve)" တည်ရှိပါသည်။ သွားအမြစ်ပြွန် (Root canals) ဆိုသည်မှာ အာရုံကြောအခန်းငယ်မှတစ်ဆင့် သွားအမြစ်ထိပ်ဖျားအထိ သွယ်တန်းနေသော အလွန်သေးငယ်ပါးလွှာသည့် ပြွန်ကလေးများ ဖြစ်ပါသည်။ သွားတစ်ချောင်းတွင် အမြစ်ပြွန် အနည်းဆုံး (၁) ခုမှ အများဆုံး (၄) ခုအထိ ပါရှိတတ်ပါသည်။

အာရုံကြော သို့မဟုတ် အမြစ်ပြွန်သည် ရောဂါပိုးဝင်ခြင်း သို့မဟုတ် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်လာပါက "သေဆုံး" သွားတတ်ပါသည်။ အကယ်၍ ထိုသေဆုံးသွားသော တစ်ရှူးများကို ဖယ်ရှားခြင်းမပြုပါက သင့်သွားတွင် ပိုးဝင်လာပြီး သွားဆုံးရှုံးရသည်အထိ ဖြစ်သွားနိုင်ပါသည်။ အာရုံကြော ရောင်ရမ်းခြင်း သို့မဟုတ် ပိုးဝင်ခြင်း (Pulpitis) သည် အများအားဖြင့် သွားကိုက်ခြင်းကို ဖြစ်စေပါသည်။ နာကျင်မှုကို သက်သာစေရန်နှင့် နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများကို ကာကွယ်ရန်အတွက် သွားကို နုတ်ပစ်ခြင်း (ခွဲစိတ်ဖယ်ရှားခြင်း) သို့မဟုတ် သွားအမြစ်တူးကုသခြင်းဖြင့် သွားကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားခြင်းတို့ ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်။

သွာအကြောထုတ်းကုသခြင်း ဆိုသည်မှာ ရောဂါပိုးဝင်နေသော သို့မဟုတ် ပျက်စီးနေသော သွား၏အတွင်းပိုင်း အာရုံကြောတစ်ရှူးများကို ဖယ်ရှားပြီး အာရုံကြောအခန်းနှင့် သွားအမြစ်ပြွန်အတွင်းရှိ ပိုးမွှားများကို သန့်စင်ဆေးကြောပေးသည့် သွားဘက်ဆိုင်ရာ ကုသမှုတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ ထို့နောက် အတွင်းပိုင်းနေရာများ (အာရုံကြောအခန်းနှင့် သွားအမြစ်ပြွန်များ) ကို အထူးဆေးဖြင့် ပြန်လည်ဖြည့်သွင်းကာ လုံခြုံစွာ ပိတ်ဆို့ပေးပါသည်။

သွားအကြောထုတ်ကုသရန် မည်သည့်အကြောင်းရင်းများကြောင့် လိုအပ်လာသနည်း။

မူလဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်း မည်သို့ပင်ရှိစေကာမူ သွား၏ အတွင်းအာရုံကြောတစ်ရှူး (Pulp) သည် ထိခိုက်ရောင်ရမ်းလာပြီး ပိုးဝင်လာတတ်ပါသည်။ သွားအာရုံကြောအတွင်း ဘက်တီးရီးယားပိုးများ ပေါက်ဖွားလာကာ ဖိအားများ ဖြစ်ပေါ်စေပြီး အကယ်၍ သွားပိုးစားပေါက်ဖြစ်ပေါ်နေသည်ကို မကုသဘဲ အချိန်ကြာမြင့်စွာ ထားရှိပါက ၎င်းသည် အမြစ်တွင်းအာရုံကြောအထိ ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်သွားကာ ပိုးဝင်ခြင်းကြောင့် နာကျင်ကိုက်ခဲမှု ဖြစ်စေသည့်အပြင် တစ်ခါတစ်ရံ မျက်နှာပါ ရောင်ရမ်းလာသည်အထိ ဖြစ်ပွားနိုင်ပါသည်။

အချို့သော အခြေအနေများတွင် အာရုံကြောတစ်ရှူး ပျက်စီးယိုယွင်းမှုသည် အလွန်တဖြည်းဖြည်းချင်း ဖြစ်ပေါ်တတ်သောကြောင့် နာကျင်မှုကို မသိမသာသာ ခံစားရတတ်ပါသည်။ သို့သော် နာကျင်မှု မည်မျှပင် နည်းသည်ဖြစ်စေ၊ များသည်ဖြစ်စေ နောက်ဆုံးတွင် အဆိုပါ ဘက်တီးရီးယားပိုးများသည် အတွင်းအာရုံကြောတစ်ရှူးတစ်ခုလုံးကို ဖျက်ဆီးပစ်နိုင်ပါသည်။

သွားကို မကုသဘဲ ဒီအတိုင်းထားလိုက်ပါက မည်သို့ဖြစ်လာနိုင်သနည်း။

• သွားသည် သူ့အလိုလို ပြန်လည်သက်သာကောင်းမွန်လာမည် မဟုတ်ပါ။
• သွားကိုက်ခြင်းနှင့် နာကျင်မှုများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါမည်။
• ပိုးဝင်ခြင်းကြောင့် ရောင်ရမ်းမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာပြီး ၎င်းရောင်ရမ်းမှုသည် မျက်နှာ၊ လည်ပင်း သို့မဟုတ် ဦးခေါင်း၏ အခြားနေရာများသို့ ပျံ့နှံ့သွားနိုင်ပါသည်။
• သွားပတ်လည်ရှိ မေးရိုးများ စတင်ပျက်စီးယိုယွင်းလာပါမည်။
• သွားအမြစ်ပတ်လည်တွင် ပြည်တည်နာ (Abscess) ဟုခေါ်သော ပြည်များစုဝေးကာ ရောင်ရမ်းမှု ဖြစ်ပေါ်လာပါမည်။
• သွားသည် သူ့အလိုလို ကျွတ်ထွက်သွားနိုင်ပါသည်။
• သွားကို လုံးဝ ဆုံးရှုံးရနိုင်ခြေ ရှိပါသည်။

သွားတွင် ပြည်တည်နာ (Abscess) ဖြစ်ပေါ်ပါက ပထမဦးစွာ ပြင်းထန်စွာ ကိုက်ခဲနာကျင်တတ်သော်လည်း အမြဲတမ်းတော့ မဟုတ်ပါ။ အချို့သော ပြည်တည်နာများသည် အံ့ဩစရာကောင်းလောက်အောင် နာကျင်မှု လုံးဝမရှိဘဲလည်း ဖြစ်နေတတ်ပါသည်။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ သွားအမြစ်ထိပ်ဖျားရှိ ပိုးဝင်ရောက်မှုသည် ဘေးပတ်လည်ရှိ မေးရိုးနှင့် အပျော့စားတစ်ရှူးများ (သွားဖုံးများ) အတွင်းသို့ ပျံ့နှံ့သွားနိုင်ပြီး ရောင်ရမ်းခြင်းနှင့် ကိုက်ခဲခြင်းတို့ကို ဖြစ်စေသည့် ပိုမိုပြင်းထန်သော ပိုးဝင်မှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါသည်။

ထို့အပြင် ဘက်တီးရီးယားပိုးများသည် သွေးကြောအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်သွားနိုင်ပြီး ခန္ဓာကိုယ်၏ အခြားသော အစိတ်အပိုင်းများသို့လည်း ကူးစက်ပိုးဝင်စေနိုင်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်တွင်း ထည့်သွင်းထားသော တင်ပါးဆုံဆစ်တု၊ ဒူးဆစ်တုများနှင့် နှလုံးအဆို့ရှင်တုများသည် ပိုးဝင်ရောက်ရန် အလွန်လွယ်ကူပါသည်။ အခြားသော ကျန်းမာရေးပြဿနာများ ရှိသည့် လူနာများသည်လည်း ပိုမိုမြင့်မားသော အန္တရာယ်နှင့် ကြုံတွေ့ရနိုင်ပါသည်။

သွားအကြောထုတ်ကုသခြင်း (Root Canal Treatment) ကို ထုံဆေးအသုံးပြု၍ ပြုလုပ်ပါသည်။ ကုသမှုပြုလုပ်မည့် သွားကို သီးသန့်ခွဲထုတ်ထားနိုင်ရန် ရာဘာပြားလေး (Rubber Dam) ကို ခံတွင်းထဲတွင် ထည့်သွင်းတပ်ဆင်ပေးပါသည်။ ထို့နောက် သွားဆရာဝန်မှ ဆွေးမြေ့နေသော သွားပိုးစားသည့် နေရာများကို ဖယ်ရှားကာ မူလသွား၏ အပေါ်မျက်နှာပြင်မှတစ်ဆင့် အတွင်းအာရုံကြောအခန်းငယ် (Pulp Chamber) ဆီသို့ အပေါက်ငယ်တစ်ခု ဖောက်ထုတ်ပေးပါသည်။ ဤသို့ အတွင်းပိုင်းသို့ ဝင်ပေါက်ဖောက်ပေးခြင်းသည် သွားအတွင်းပိုင်းရှိ ဖိအားများကို လျှော့ချပေးနိုင်ပြီး နာကျင်ကိုက်ခဲမှုကိုလည်း သိသာထင်ရှားစွာ လျင်မြန်စွာ သက်သာစေပါသည်။

ဆရာဝန်မှ သွားအမြစ်ပြွန်များ၏ အလျားအရှည်ကို ပုံမှန်အားဖြင့် သွားဓာတ်မှန်များ (X-rays) အဆင့်ဆင့် ရိုက်ကူးခြင်းဖြင့် တိုင်းတာသတ်မှတ်ပါသည်။ ထို့နောက် အလွန်သေးငယ်သော သံနန်းကြိုးကဲ့သို့ ဖိုင်တံငယ်လေးများ (Files) ကို အသုံးပြု၍ အမြစ်ပြွန်တစ်ခုလုံးရှိ ရောဂါပိုးဝင်နေသော အာရုံကြောတစ်ရှူးများနှင့် ဘက်တီးရီးယားပိုးများကို သန့်စင်ဖယ်ရှားပေးပါသည်။ ထွက်လာသော အညစ်အကြေးများကို ရေ/ဆေးရည် (Irrigation) အမြောက်အမြားဖြင့် ဆေးကြောစွန့်ထုတ်ပေးပါသည်။ အမြစ်ပြွန်များကိုလည်း ဂတ်တာပါချာ (Gutta-percha) ဟုခေါ်သော ဓာတ်မတည့်မှုမဖြစ်စေသည့် ပစ္စည်းဖြင့် အစားထိုးဖြည့်သွင်းနိုင်ရန် အနည်းငယ် ချဲ့ထွင်ပုံဖော်ပေးပါသည်။ သို့သော် ရောဂါပိုးဝင်ရောက်မှုများ လုံးဝကင်းစင်သွားခြင်း မရှိသေးသရွေ့ သွားကို အပြီးအပိုင် ပိတ်ဆို့ဖြည့်သွင်းခြင်း ပြုလုပ်မည်မဟုတ်ပါ။ အမြစ်ပြွန်များ လုံးဝသန့်စင်သွားပြီဖြစ်ပါက နောင်အနာဂတ်တွင် ဘက်တီးရီးယားပိုးများ ပြန်လည်မဝင်ရောက်နိုင်စေရန်အတွက် ၎င်းအမြစ်ပြွန်များကို Gutta-percha နှင့် ကော်(Sealer cement) တို့ဖြင့် လုံခြုံစွာ ပိတ်ဆို့ဖြည့်သွင်းပေးပါသည်။

သွားအကြောထုတ်ကုသပြီးနောက် နာကျင်ကိုက်ခဲမှုများ ပြန်ဖြစ်လာမည်လားဟု စိုးရိမ်စရာ မလိုတော့ပါ။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် သွားအကြောထုတ်ကုသထားသော သွားများတွင် အတွင်းအာရုံကြောများကို ဖယ်ရှားပြီးဖြစ်သောကြောင့် နောက်ထပ် နာကျင်မှု ခံစားရတော့မည် မဟုတ်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။ သွားအမြစ်တူးကုသခြင်းသည် သဘာဝသွားကို ဆက်လက်အသုံးပြုနိုင်ရန် ထိန်းသိမ်းပေးနိုင်သည့် သိသာထင်ရှားသော အကျိုးကျေးဇူးများရှိပြီး အံကပ်တုများထက် ပိုမိုကောင်းမွန်ပါသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် အမြစ်တူးထားသော သွားများသည် ပါးစပ်အတွင်းရှိ အခြားသဘာဝသွားများကဲ့သို့ပင် သွားခိုင်ခံ့စေရန် မေးရိုးပေါက် (Bony socket) ထဲတွင် ခိုင်မြဲစွာ တည်ရှိနေပြီး အံကပ်များထက် ပိုမိုကောင်းမွန်သော သဘာဝခံစားမှုကို ပေးစွမ်းနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။

နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများနှင့် ခံစားရနိုင်သည့် အခြေအနေများ (Complications)

ကုသမှုခံယူပြီး ပထမရက်အနည်းငယ်အတွင်း အထူးသဖြင့် ကုသမှုမပြုလုပ်မီက နာကျင်ကိုက်ခဲမှု သို့မဟုတ် ပိုးဝင်ရောက်မှု ရှိခဲ့ပါက သင့်သွားသည် ထိခိုက်ကျဉ်တက်လွယ်နိုင်ပါသည်။ ပြည်တည်နာ၏ ပိုးဝင်နေသော သဘောသဘာဝကြောင့် မသက်မသာဖြစ်ခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်ရမ်းခြင်း အနည်းငယ် ရှိနိုင်ပါသည်။ ဤအခြေအနေကို လိုအပ်သလို ပဋိဇီဝပိုးသတ်ဆေးများနှင့် အရောင်ကျဆေးများဖြင့် ထိန်းချုပ်ပေးပါမည်။ ဤမသက်မသာခံစားရမှုများကို ဆရာဝန်ညွှန်ကြားသည့် ဆေးဝါးများ သို့မဟုတ် ဆေးဆိုင်များတွင် အလွယ်တကူဝယ်ယူနိုင်သော ဆေးဝါးများဖြင့် သက်သာစေနိုင်ပါသည်။ သင့်သွားအမြစ်ကုဆရာဝန်၏ ညွှန်ကြားချက်များကို တိကျစွာ လိုက်နာဆောင်ရွက်ပါ။

အစာဝါးသည့်အခါ သို့မဟုတ် သွားချင်းထိခိုက်ဖိမိသည့်အခါ သင့်သွားသည် ထိခိုက်ကျဉ်တက်လွယ်သည်ဟု ခံစားရပါမည်။ ဤခံစားချက်သည် သန့်စင်ဆေးကြောခြင်းနှင့် ဆေးပိတ်ဆို့ဖြည့်သွင်းခြင်း ပြုလုပ်ခဲ့သည့် သွားအမြစ်ထိပ်ဖျား အပြင်ဘက်ရှိ တစ်ရှူးများအတွင်းရှိ အာရုံကြောထိပ်ဖျားလေးများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

ထို့အပြင် သင့်သွားအမြစ်ကုဆရာဝန်မှ အတွင်းသို့ဝင်ရောက်ရန် ဖောက်ထားသော အပေါက်နေရာတွင် ကြမ်းတမ်းတမ်းဖြစ်နေသည်ဟု သင်ခံစားရနိုင်ပါသည်။ ထိုနေရာတွင် ယာယီအဆာသွပ်ပစ္စည်းအပျော့ (Temporary filling) ကို ထည့်သွင်းထားသောကြောင့် နောက်တစ်ကြိမ် ဆရာဝန်နှင့် မပြသမီကာလအတွင်း အနည်းငယ် ပွန်းပဲ့ယိုယွင်းသွားသကဲ့သို့ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါသည်။

သွားအမြစ်တူးကုသမှု အပြီးသတ်ပြီးနောက် အချိန်အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ သင့်သွားသည် အခြားသော သဘာဝသွားများနှင့် အနည်းငယ် ကွဲပြားနေသကဲ့သို့ ဆက်လက်ခံစားရနိုင်ပါသည်။ သို့သော် အလွန်အမင်း ပြင်းထန်စွာ ကိုက်ခဲနာကျင်ခြင်း၊ ဖိအားများခြင်း သို့မဟုတ် ရက်အနည်းငယ်ထက်ပို၍ နာကျင်မှု ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်နေပါက သင့်သွားအမြစ်ကုဆရာဝန်ထံ ချက်ချင်း ဆက်သွယ်အကြောင်းကြားပါ။

သွားအကြောထုတ်ကုသပြီးနောက် သီးသန့်ဂရုစိုက်ရမည့် အချက်များ (Special Care After Endodontic Treatment)

သွားအကြောထုတ်ကုသမှု ပြီးဆုံးသွားသည့်အခါ အောက်ပါအချက်များကို သတိပြုဆင်ခြင်သင့်ပါသည် -

• ကြွပ်ဆတ်လွယ်ခြင်း - အာရုံကြောမရှိတော့သော (အမြစ်တူးထားသော) သွားသည် အာရုံကြောရှိသည့် သဘာဝသွားထက် ပိုမိုကြွပ်ဆတ်ပြီး သွားကျိုးပဲ့နိုင်ခြေ ပိုများပါသည်။ သင့်တော်ကောင်းမွန်သော နောက်ဆုံးအပြီးသတ် သွားဖာထေးခြင်း/သွားစွပ်ခြင်း (Final restoration) ပြုလုပ်ခြင်းသည် သွားအမြစ်တူးကုသခြင်းကဲ့သို့ပင် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။ အကယ်၍ အဆာသွပ်ထားသောနေရာမှ ဆေးယိုစိမ့်မှုရှိပါက ဘက်တီးရီးယားပိုးများသည် အမြစ်ပိတ်ဆေးသားဘေးမှတစ်ဆင့် အတွင်းသို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်ကာ သွားကို ထပ်မံပိုးဝင်စေနိုင်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ကိစ္စအများစုတွင် အကြောထုတ်ကုသထားသော သွားကို ကုသမှုပြီးနောက် ကြွေသွားစွပ်ခြင်း သို့မဟုတ် ရွှေသွားစွပ်ခြင်း (Crown) ပြုလုပ်ရန် အကြံပြုတိုက်တွန်းပါသည်။
• သွားသားဆုံးရှုံးမှုကြောင့် အားနည်းခြင်း - သွားပိုးစားခြင်း၊ ယခင်က သွားဖာထားခြင်းများနှင့် သွားအမြစ်တူးကုသခြင်းတို့ကြောင့် သွားဖွဲ့စည်းပုံ ဆုံးရှုံးရခြင်းသည် သွားကို အားနည်းစေလေ့ရှိပါသည်။ ဖွဲ့စည်းပုံအားနည်းသွားသော သွားများသည် ကျိုးပဲ့လွယ်ပြီး နောက်ဆုံးတွင် သွားဆုံးရှုံးရသည်အထိ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပါသည်။ ထိုသို့ အားနည်းသွားသော သွားများကို ခိုင်ခံ့စေရန်အတွက် သွားအမြစ်တွင်း ငုတ်စိုက်အမာခံပြုလုပ်ခြင်း (Post-and-core) ဟုခေါ်သော အထူးပြုပြင်ထိန်းသိမ်းမှုမျိုး ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်လေ့ရှိပြီး သွားအပြင်းအထန် ကျိုးပဲ့ခြင်းမှ ကာကွယ်ရန် အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းမှာ သွားစွပ် (Crown) စွပ်ပေးခြင်း ဖြစ်ပါသည်။
• သွားအရောင်ပြောင်းလဲခြင်း - အမြစ်တူးကုသထားသော သွားများ (အထူးသဖြင့် ရှေ့သွားများ) တွင် အရောင်ပြောင်းလဲလာသည်ကို သတိပြုမိနိုင်ပါသည်။ ဤသို့ အရောင်ပြောင်းလဲခြင်းသည် ဆေးပညာအရ စိုးရိမ်စရာမရှိသော်လည်း သွားဖြူဆေးကြောခြင်း (Tooth Whitening) ပြုလုပ်ရန် သင် စိတ်ဝင်စားနိုင်ပါသည်။ အကယ်၍ အဆိုပါသွားကို သွားစွပ်မစွပ်ရန် ဆုံးဖြတ်ထားပါက သွားဖြူဆေးကြောခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ ကျွန်ုပ်တို့အား မေးမြန်းတိုင်ပင်နိုင်ပါသည်။